Ile należy odkładać miesięcznie? Wylicz kwotę, którą możesz utrzymać

Ile należy oszczędzać miesięcznie? Tyle, ile zostaje z dochodu po opłaceniu kosztów koniecznych, rat, części wydatków rocznych i przyjemności, z których nie możesz zrezygnować. Jest to kwota, którą możesz utrzymać także w zwykłym miesiącu, bez cofania przelewów z oszczędności. Popularne 20% wypłaty traktuj jako punkt odniesienia, a nie normę. W naszych trzech przykładowych budżetach stały miesięczny przelew wynosi od 4% do niemal 15% dochodu.

Najpierw koszty konieczne i wydatki roczne, potem stała kwota do odłożenia. Jej wysokość zależy od Twojego budżetu.

Ile oszczędzać miesięcznie? Policz nadwyżkę w czterech krokach

Weź wyciągi z konta z ostatnich trzech miesięcy, a przy dochodach zmiennych z całego roku. Jeśli nie zapisujesz wydatków, zacznij od artykułu o budżecie domowym, w którym znajdziesz prosty szablon tabeli.

1. Dochód. Wpisz kwotę, która zostaje Ci po podatku i składkach. Przy umowie o pracę to pensja na konto. Jeśli prowadzisz działalność, najpierw odejmij od wpływów podatek i ZUS. Przy dochodach zmiennych weź najsłabszy miesiąc z ostatniego roku.
2. Koszty konieczne i raty. Mieszkanie z rachunkami, jedzenie, transport, telefon, leki, opieka nad dziećmi oraz raty kredytów i pożyczek. Tych wydatków nie przesuniesz na później.
3. Wydatki roczne podzielone przez 12. Ubezpieczenie samochodu, przegląd, prezenty, wakacje, sezonowe zakupy ubrań. Zsumuj je za cały rok i podziel przez 12. Bez tego kroku nadwyżka wygląda dobrze do dnia, w którym przychodzi roczna składka. Wtedy płacisz ją z oszczędności.
4. Wydatki na przyjemności. Restauracje, hobby, kino, zakupy ponad potrzebę. Wpisz kwotę, którą wydajesz dziś, a nie tę, którą chcesz wydawać. Przy zaniżonej kwocie plan rozjedzie się już w drugim miesiącu.

Wynik liczysz tak: dochód − koszty konieczne i raty − wydatki roczne / 12 − wydatki na przyjemności = miesięczna nadwyżka.

Trzy przykładowe budżety: ile zostaje do odłożenia?

Ten sam rachunek daje różne wyniki przy różnych dochodach i zobowiązaniach. Kwoty są przykładowe.

A: osoba mieszkająca sama, wynajem

Czynsz najmu z rachunkami to 2 600 zł, jedzenie 1 000 zł, bilet miesięczny i telefon 350 zł. Wydatki roczne wynoszą 6 000 zł: wyjazd 3 000 zł, prezenty i święta 1 200 zł, ubrania 900 zł, dentysta i drobne naprawy 900 zł. Co miesiąc trafia na nie 500 zł. Po wydatkach na przyjemności zostaje 950 zł.

B: para z dzieckiem i kredytem hipotecznym

Rata kredytu wynosi 3 400 zł, czynsz i media 900 zł, jedzenie 2 800 zł, transport 800 zł, przedszkole i zajęcia dziecka 1 200 zł, a telefony, internet i abonamenty 400 zł. Na wydatki roczne (wakacje, prezenty, ubezpieczenia samochodu i mieszkania, razem 9 600 zł) para odkłada 800 zł miesięcznie. Nadwyżka wynosi 1 200 zł, czyli 9,2% dochodu. Do 20% brakuje 1 400 zł. Żeby odkładać 2 600 zł, para musiałaby co miesiąc obniżyć wydatki o 1 400 zł. Lepiej zacząć od 1 200 zł i zwiększać kwotę przy podwyżce.

C: dochód zmienny

Dochód z ostatniego roku wahał się od 5 000 do 8 500 zł i wyniósł średnio 7 000 zł. Przy średnim dochodzie nadwyżka wyniosłaby 2 200 zł. Taki przelew w miesiącu z dochodem 5 000 zł oznaczałby jednak brak 2 000 zł. Dlatego budżet opiera się na najsłabszym miesiącu: stały przelew wynosi 200 zł, a w lepszych miesiącach dochodzi do niego połowa kwoty powyżej 5 000 zł. Przy dochodzie 8 000 zł odkładasz 200 zł + 1 500 zł = 1 700 zł.

Przy dochodach z przykładu w ciągu roku odkładasz 14 400 zł, średnio 1 200 zł miesięcznie. Druga połowa kwoty powyżej 5 000 zł, razem 12 000 zł, zostaje na koncie. Z niej budujesz większą rezerwę na miesiąc bez zleceń albo z dochodem niższym niż zwykle.

Czy trzeba odkładać 20% wypłaty?

Reguła 50/30/20 dzieli dochód netto: 50% na potrzeby, czyli koszty konieczne i raty, 30% na przyjemności i 20% na oszczędności oraz nadpłatę długów. Pozwala szybko sprawdzić, czy budżet nie odbiega mocno od typowych proporcji. Trudno ją jednak zastosować, gdy same koszty konieczne i raty zajmują więcej niż połowę dochodu. W budżecie A to 3 950 zł, czyli 61% dochodu, a w budżecie B 9 500 zł, czyli 73%.

Zacznij więc od policzonej nadwyżki, a procent traktuj jako kierunek. Każda podwyżka, spłacona rata albo koniec opłat za przedszkole to moment, żeby podnieść przelew.

Sprawdź kwotę przez trzy miesiące

Porównanie planu z rzeczywistymi wydatkami to podstawa prowadzenia budżetu, opisana m.in. w poradniku KNF. Przy oszczędzaniu wygląda to tak:

1. Ustaw stały przelew dzień po wypłacie. Pieniądze trafiają na osobne konto oszczędnościowe, zanim zaczniesz wydawać resztę.
2. Po każdym miesiącu sprawdź, czy pieniądze wracały z konta oszczędnościowego na bieżące. Jeśli tak, znajdź wydatek, który był wyższy niż w budżecie. Popraw tę pozycję albo obniż przelew.
3. Jeśli na koniec miesiąca regularnie zostaje Ci część pieniędzy, zwiększ przelew o mniej więcej tę kwotę.
4. Wróć do rachunku po większej zmianie: nowej pracy, racie, przeprowadzce, narodzinach dziecka.

Trzy miesiące bez cofania przelewów oznaczają, że kwota pasuje do Twojego budżetu.

Gdzie odkładać miesięczną nadwyżkę?

Pieniądze z kroku 3 przelewaj osobno, np. na subkonto, i płać z nich zaplanowane rachunki roczne. Nadwyżkę przypisz do celów. Każdy ma inny termin, więc pieniądze na niego mogą trafić w inne miejsce.

Rezerwa na nagłe wydatki. Rezerwę, nazywaną też funduszem awaryjnym, zwykle liczy się jako kilka miesięcy kosztów koniecznych i rat. W budżecie A trzy miesiące to 11 850 zł, a w budżecie B, razem z ratą kredytu, 28 500 zł. Przy całej nadwyżce 950 zł rezerwa z budżetu A będzie gotowa po 13 miesiącach. Przy dochodzie zmiennym, jak w budżecie C, rezerwa powinna być większa. Trzymaj ją na koncie, z którego wypłacisz pieniądze od razu. Pieniądze na rachunkach jednej osoby w jednym banku do równowartości 100 000 euro chroni Bankowy Fundusz Gwarancyjny. Więcej przeczytasz w artykule o funduszu awaryjnym.

Cele z terminem. Po zbudowaniu rezerwy kieruj nadwyżkę na cele z określonym terminem: zakup za dwa lata, wkład własny, dodatkowe pieniądze na emeryturę. Dla każdego zapisz kwotę na start, kwotę docelową, termin i miesięczną wpłatę. Przy celu za kilka lat uwzględnij inflację: ta sama rzecz może wtedy kosztować więcej.

Pieniądze potrzebne za kilka miesięcy trzymaj na koncie oszczędnościowym albo lokacie, gdzie kwota nie zmienia się razem z rynkiem. Przy celach za dwa lata i dłuższych możesz porównać także obligacje skarbowe i fundusze inwestycyjne. Fundusz krótkoterminowych obligacji skarbowych zwykle waha się mniej niż fundusz akcji, ale wartość każdego funduszu może spaść, także poniżej wpłaconej kwoty. Jednostki funduszu nie są depozytem bankowym, więc gwarancja BFG ich nie obejmuje. Dlatego fundusz nie zastąpi rezerwy na nagłe wydatki.

Tak planujesz cel w BeGlobal, platformie funduszy inwestycyjnych Rockbridge TFI. Zakładając cel, wpisujesz kwotę, którą chcesz zgromadzić, i wypełniasz ankietę. Na tej podstawie BeGlobal przygotowuje indywidualny plan inwestycyjny i dobiera do Twoich preferencji rodzaj funduszu. Pierwsza wpłata może wynieść 100 zł, a kolejne robisz regularnie albo wtedy, gdy masz wolne pieniądze. Wypłatę zlecasz w dowolnym momencie, bez opłat, a pieniądze trafiają na konto w ciągu 5 dni roboczych.

Najczęstsze pytania

Ile odkłada przeciętny Polak?

Według Eurostatu gospodarstwa domowe w Polsce odłożyły w I kwartale 2026 r. 9,55% dochodu rozporządzalnego, czyli pieniędzy, które zostają po podatkach i składkach. Średnia w UE wyniosła 14,14% (stopa oszczędności brutto, dane wyrównane sezonowo). GUS podaje, że w 2025 r. przeciętny miesięczny dochód rozporządzalny wynosił 3 500 zł na osobę, a wydatki 2 015 zł. To średnie dla całego kraju. O Twojej kwocie decydują czynsz, raty i liczba osób na utrzymaniu.

Czy odkładanie 5 000 zł miesięcznie to dużo?

To zależy od dochodu. W budżecie B 5 000 zł to 38% dochodu i ponad cztery razy więcej niż policzona nadwyżka 1 200 zł. To także więcej niż przeciętny miesięczny dochód na osobę w polskim gospodarstwie domowym, który według GUS wynosi 3 500 zł. Porównuj się z własną nadwyżką, a nie z cudzym wynikiem.

Czy odkładać, gdy spłacam kredyt?

Tak. Raty uwzględniasz w kroku 2, a nadwyżkę liczysz po nich. Z niewielką rezerwą zapłacisz za nagły wydatek bez kolejnej pożyczki. Jeśli masz drogi dług, np. zadłużenie na karcie kredytowej, porównaj jego oprocentowanie z oprocentowaniem oszczędności. Gdy dług kosztuje więcej, po zebraniu niewielkiej rezerwy kieruj nadwyżkę na jego nadpłatę. Sprawdź w umowie, czy bank pobiera opłatę za wcześniejszą spłatę.

Co, jeśli zostaje mi tylko 100 zł?

Zacznij od 100 zł. Przez rok uzbierasz 1 200 zł, czyli kwotę, która pokryje np. drobną naprawę bez sięgania po kredyt. Sprawdź też, który wydatek z kroku 4 możesz obniżyć.

Masz już rezerwę i cel z terminem? Sprawdź, jak działa BeGlobal: zakładasz cel i decydujesz, jak często dopłacać.

Źródła

• GUS: Sytuacja gospodarstw domowych w 2025 r. w świetle badania budżetów gospodarstw domowych, 27.05.2026: przeciętny dochód rozporządzalny i wydatki na osobę.
• Eurostat: kwartalna stopa oszczędności gospodarstw domowych, dane za I kwartał 2026 r. (aktualizacja 14.10.2026).
• KNF: „Porozmawiajmy o finansach”: planowanie budżetu i porównanie planu z rzeczywistymi wydatkami.
• BFG: wysokość gwarancji depozytów.
• BeGlobal: jak działa BeGlobal i najczęstsze pytania: zakładanie celu, indywidualny plan, minimalna wpłata, dopłaty i wypłata.

Stan źródeł: 16 października 2026 r. Budżety i kwoty w artykule są przykładowe. Inwestowanie wiąże się z ryzykiem, w tym utraty kapitału.

Nota prawna

Artykuł stanowi informację reklamową. Ma charakter edukacyjno-informacyjny i stanowi wyraz własnych ocen, przemyśleń i opinii autora (autorów). Autor (autorzy) niniejszej publikacji oraz Rockbridge TFI S.A. dołożyli należytej staranności w celu zapewnienia, aby zawarte w niej informacje były rzetelne i oparte na wiarygodnych źródłach. Niemniej jednak autor (autorzy) niniejszej publikacji oraz Rockbridge TFI S.A. nie ponoszą odpowiedzialności za jej prawdziwość i kompletność informacji, ani za wszelkie szkody mogące powstać w wyniku wykorzystania niniejszej publikacji lub zawartych w niej informacji.

Przed podjęciem ostatecznych decyzji inwestycyjnych należy zapoznać się z prospektem informacyjnym BeGlobal SFIO oraz dokumentami kluczowych informacji.

Inwestowanie w fundusze inwestycyjne wiąże się z ryzykiem i nie gwarantuje realizacji założonego celu inwestycyjnego ani uzyskania określonego wyniku inwestycyjnego. Uczestnik powinien liczyć się z możliwością utraty przynajmniej części zainwestowanych środków. Wyniki historyczne nie stanowią gwarancji osiągnięcia podobnych zysków w przyszłości. Jednostki uczestnictwa nie są depozytem bankowym.

Subfundusze BeGlobal SFIO lokują większość swoich aktywów w tytuły uczestnictwa typu ETF. Wartość aktywów netto subfunduszy BeGlobal Profit oraz BeGlobal Profit+ może cechować się dużą zmiennością ze względu na skład portfela, w szczególności z powodu zajmowanej ekspozycji na rynek instrumentów udziałowych oraz na surowce i nieruchomości.

Subfundusz Bitcoin PLN lokuje większość swoich aktywów w instrumenty finansowe typu ETP, zapewniające ekspozycję na kryptowalutę Bitcoin. Profil ryzyka subfunduszu Bitcoin PLN to 7/7 co oznacza wysokie ryzyko. Wartość aktywów netto subfunduszu Bitcoin PLN będzie się charakteryzowała bardzo wysoką zmiennością wynikającą z wysokiej zmienności cen kryptowaluty Bitcoin, w którą lokowane są pośrednio aktywa subfunduszu.

Materiał nie stanowi usługi doradztwa inwestycyjnego i nie należy go traktować jako rekomendacji inwestowania w jakiekolwiek instrumenty finansowe. Rockbridge TFI SA nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne szkody spowodowane wykorzystaniem opinii i informacji w nim zawartych.

Nie stanowi również oferty w rozumieniu art. 66 Kodeksu cywilnego, jak również usługi rekomendacji dotyczących instrumentów finansowych lub ich emitentów w rozumieniu ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, a także nie jest formą świadczenia doradztwa podatkowego, ani pomocy prawnej.

Prawa autorskie do artykułu przysługują Rockbridge TFI. Żadna z części tego materiału nie może być kopiowana lub przekazywana nieupoważnionym osobom. Wykorzystywanie jej przez osoby nieupoważnione lub działające niezgodnie z powyższymi zastrzeżeniami bez pisemnej zgody Towarzystwa lub w inny sposób naruszający przepisy prawa autorskiego może być powodem wystąpienia z odpowiednimi roszczeniami.

Materiał pochodzi od spółki Rockbridge TFI S.A. podlegającej nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego.

Rockbridge Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie, przy ulicy Marszałkowskiej 142, jest wpisana do rejestru przedsiębiorców prowadzonego przez Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego, pod numerem KRS 0000002970, NIP: 527-21-53-832. Kapitał zakładowy i wpłacony: 27.251.869,00 zł